Đêm hòa nhạc vui nhộn với operetta thành Vienna

Operetta - nhạc kịch hát múa - lần đầu tiên được Toyota Classics giới thiệu trên sân khấu Nhà hát lớn Hà Nội tối 12/11, cùng dàn nhạc Operetta Vienna nổi tiếng đến từ thủ đô nước Áo.

Dàn nhạc Operetta Vienna lừng danh đến từ Áo. Ảnh: H.D.

Ý tưởng này được thực hiện với mục đích làm đa dạng và mới lạ nội dung chương trình của Toyota Classics. Các năm trước, Toyota đã giới thiệu với khán giả Việt Nam những tác phẩm âm nhạc cổ điển hàn lâm. Năm nay, họ mang đến cho đời sống âm nhạc thủ đô một làn gió mới - operetta, thể loại nhạc kịch hát múa nhẹ nhàng và vui nhộn của châu Âu mà công chúng Việt Nam hầu như chưa được thưởng thức.

Bắt đầu chương trình là khúc mở đầu nổi tiếng từ vở operetta Con Dơi (Die Fledermaus) của J. Strauss mà khán giả Việt Nam đã khá quen thuộc qua những buổi trình diễn của các dàn nhạc Việt Nam. Nhưng hôm nay là sự thể hiện của dàn nhạc Vienna "xịn" với truyền thống và phong cách của thủ đô nước Áo, nơi mà vua của những điệu valse Strauss đã viết ra tác phẩm này. Đây là cơ hội hiếm có và rất thú vị để khán thính giả có thể cảm nhận được phong cách chơi valse của thành Vienna khác với Paris, London hay Berlin như thế nào. Và dàn nhạc Operetta Vienna với những nhạc công điêu luyện, dưới sự điều khiển của nhạc trưởng Siegfried Andrasche đã trình tấu khá ấn tượng.

Hai vũ công với những điệu múa gợi cảm và bắt mắt. Ảnh: H.D.

Tiếp theo khúc dạo đầu là song tấu giọng nữ cao và nam cao từ operetta Nam tước người Gypsy của Strauss với sự trình diễn điêu luyện của nữ ca sĩ Ba Lan Isabera Labuda và giọng tenor người Đức Michael Suttner. Họ đã thể hiện rất thành công một trong những tiết mục đặc trưng của thể loại operetta.

Điệu Polka xe hơi do nhạc trưởng S. Andracshek sáng tác dành riêng cho chương trình cũng để lại ấn tượng thú vị với điệu múa hấp dẫn, gợi cảm và điệu polka vui nhộn.

Sự xuất hiện của nghệ sĩ Nguyễn Bích Thủy, giọng nữ cao (soprano) của Việt Nam trong bộ váy đỏ lộng lẫy cùng với giọng hát chuyên nghiệp ấm và sáng đã làm cho chương trình trở nên phong phú và hấp dẫn. Sự hồi hộp của khán giả tan dần khi Bích Thủy khẳng định được sự tự tin và bản lĩnh khi trình tấu bài hát của nhân vật Alede từ operetta Con Dơi. Và trong phần hai của chương trình, cô tiếp tục chủ động trong thể hiện khúc hát của nàng Constanze, nhân vật chính từ vở operetta đầu tiên của Mozart - “Chạy trốn khỏi Seraglio”. Với giọng nữ cao thiên phú, cô đã thể hiện nốt nhạc Rê3 rất chất lượng và đầy đặn. Có lẽ đây là lần xuất hiện thành công nhất của Bích Thủy so với hai lần trước đây trong vai Nữ hoàng đêm tối của opera Cây sáo thần (Mozart), xứng tầm với chương trình Toyota Classics.

Nguyễn Bích Thủy tự tin hát cùng giọng nam cao nổi tiếng thế giới Michael Suttner trong liên khúc trích từ vở "Người góa phụ vui tính" của Franz Lehár. Ảnh: H.D.

Mở đầu phần hai của chương trình là điệu valse Tiếng mùa xuân nổi tiếng của J. Strauss, chuyển soạn cho dàn nhạc từ bài hát cùng tên của ông. Khán giả đương thời với Strauss và công chúng yêu valse sẽ không quên được giọng nữ cao lừng danh Blanca Bianchi, người đầu tiên thể hiện bài valse này tại thành Vienna, cũng như Kathlin Batle, giọng soprano đẳng cấp đã chinh phục khán giả cùng với dàn nhạc của nhạc trưởng lỗi lạc H.V. Karajan tại Berlin. Đây là tác phẩm không thể thiếu được trong các chương trình Strauss.

Điệu Polka chậm của J. Strauss Trong cánh rừng Krapfen đã tạo nên một không khí thoải mái và vui vẻ trong khán phòng Nhà hát Lớn khi nhạc trưởng S. Andraschek chỉ huy và tự “độc tấu” hộp kèn chỉ với hai tiếng cúc cu, mô tả tiếng chim cu gáy trong cánh rừng này. Điệu polka này đã trở nên rất nổi tiếng với sự sáng tạo đơn giản nhưng hóm hỉnh của Strauss.

Nhạc trưởng S. Andraschek giả tiếng chim cúc cu với hộp kèn. Ảnh: H.D.

Tiết mục cuối cùng của chương trình là liên khúc trích từ operetta “Người góa phụ vui tính” của F. Lehár, mở đầu bằng duo (song tấu) tuyệt diệu của đàn violino (concertmaster) và violoncello. Bằng tâm hồn và nghệ thuật trình tấu điêu luyện, hai nghệ sĩ soloists (độc tấu) đã chinh phục khán giả bằng giai điệu tuyệt mỹ của nhạc sĩ Lehár. Cùng với ba giọng ca đặc sắc của Labuda, Bích Thủy và Suttner, với sự bổ sung của cặp múa đôi, tiết mục cuối cùng đã gây ấn tượng sâu sắc cho khán giả.

Với sự tiếc nuối này, toàn bộ khán phòng đã không thể chia tay với các nghệ sĩ và dàn nhạc. Đáp lại sự ngưỡng mộ của khán thính giả là tiết mục biss (biểu diễn thêm) truyền thống của các chương trình hòa nhạc Strauss. Khi nền tremolo (tiếng vê của đàn dây) của dàn violon vang lên trong sắc thái pp (rất nhỏ), đáp lại là tiếng vỗ tay chào đón của mọi khán phòng hòa nhạc của châu Âu và thế giới. Hôm nay tiêng vỗ tay đó cũng vang lên trong khán phòng của Nhà hát Lớn Hà Nội như truyền thống ở châu Âu. Đó là sự xuất hiện của "nữ hoàng lộng lẫy của các điệu valse" - On the Blue Danube (Trên dòng Danube xanh) của J. Strauss. Chỉ huy và dàn nhạc đã trình tấu hết mình, nhưng... Giá như đây là khán phòng Wien Philharmonic hay Berlin Philharmonic thì trên sân khấu sẽ là dàn nhạc với 30 violini, 12 viole, 10 violoncelli, 8 contrabasi (dàn dây chuẩn là 60 người) với bộ kèn, trong đó có đầy đủ 4 kèn cor., thì "nữ hoàng của các điệu valse" sẽ được thể hiện hoàn hảo hơn. So với dàn nhạc tiết kiệm Cadaques năm ngoái thì năm nay Toyota Classics đã đưa sang Việt Nam dàn nhạc tương đối đầy đủ, mặc dù cũng chỉ có 2 kèn Cor., còn thiếu hai so với yêu cầu 4 cor. trong tổng phổ “On the Blue Danube” của J. Strauss. Và nếu nhạc trưởng S. Andrascek không tiết kiệm và quá khiêm tốn trong kỹ thuật thể hiện, nếu ông bay bổng và hào phóng như nhạc trưởng Karlos Kleiber thì "nữ hoàng của các điệu valse" sẽ lộng lẫy và kiều diễm hơn nhiều.

Kết thúc đêm hòa nhạc Toyota Classics 2008 là bản hành khúc Radetsky truyền thống, trong tiếng vỗ tay tưng bừng và hồ hởi của khán thính giả.

Nguyễn Thiếu Hoa